75 – Kıyamet Sûresi

SÛRE HAKKINDA ÖZET BİLGİ

Kıyamet Sûresi, Mekke-i Mükerreme’de “elKaria” sûresinden sonra 31.sırada nazıl olmuştur… 40 ayettir… Adını, ilk ayetindeki “el-Kıyamet” kelimesinden alır… “Kıyamet” kelimesi, kıyam etmek-ayağa kalkmak-dikilmek anlamına gelen “Kıyam”dan türemiştir… Kıyamet Günü ise, herşeyin gerçeğinin-iç yüzünün ortaya çıktığı, hiçbir şeyin örtülü-gizli kalmadığı tecelli; diriliş günü demektir…Bunun için, alem ve içindeki herşeyin yıkılıp gittiği gün de dense, doğrudur…

Kıyamet Sûresinde: Kıyamet Günü ne demek?… Nefs-i Levvame… Kıyamet-Nefs-i Levvame ilişkisi… İnsan, önündeki kıyamet’ten gafil yaşar… Kıyamet hadiseleri… İnsan için Rabbinden gayrı kaçacak yer/sığınak yoktur… İnsan, en büyük ve açık delildir… İnsan’ın mazeret üretmesi, kendinden cahil olmasıdır… Acelecilik nefsanidir… Vehim hükmü ile vahiy telakki edilemez… Acile-ahiret ehli… Yüzleri parlayanlar ve asık olanlar… Ölüm aslında KİM/NE’den ebedi ayrılıştır!!!???… İnsan özel bir amaç için yaratılmıştır… İnsan’ın yaratılış etvarı-kıyamet ilişkisi,… gibi önemli konular açıklanmaktadır…

AYETLERİN MÂNÂSI

BİSMİLLAHİRRAHMANİRRAHIYM

1-) La uksimu Biyevmilkıyameti;
Kıyamet (ölüm) Günü’ne (B sırrınca) kasem ederim,

2-) Ve la uksimu BinNefsilLevvameh;
Ve (Bi-) Nefs-i Levvame’ye (sonsuz-sınırsızlığa, evrenselliğe, hakikata yönelmek ve kendini tanımak için ilk başlangıç bilinç hali; kendini levmeden-sorgulayan nefs’e) kasem ederim!.

3-) Eyahsebul’İnsanu ellen necme’a ‘ızameh;
İnsan, onun kemiklerini asla cem’ etmeyeceğimizi (ölümün akabinden ba’setmeyeceğimizi) mi sanıyor?.

4-) Bela Kadiriyne ‘alâ en nusevviye benaneh;
Evet (cem’ edeceğiz) !.. Onun parmak uçlarını bile tesviye etmeye (cem’edip düzenlemeye, onu tam hale getirmeye; terkibiyetini dengelemeye, eşitlemeye) kadirleriz.

5-) Bel yüriydul’İnsanu liyefcure emameh;
Hayır!.. İnsan, önündekini yalanlarcasına (kıyamet yokmuş gibi) fücur (azgınlık, günah) işlemek için diliyor (kıyameti-ölümü ciddiye alan bir yaşam üzere değil).

6-) Yes’elu eyyane yevmulkıyameti;
 “Kıyamet Günü ne zamanmış?” diye sorar.

7-) Feiza berikalbesar;
Basar (görme azası, basiret) şimşek çaktığında (hayretten kamaştığında),

Ve hasefelKamer;
Ay (ın nuru) tutulduğunda,

9-) Ve cumi’aşŞemsu velKamer;
Güneş ve Ay cem’ (bir) olunduğunda!.

10-) Yekulul’İnsanu yevmeizin eynelmeferr;
O gün insan: “Kaçılacak yer nerede?” der.

11-) Kella la vezere;
Hayır, (dışarda, ötede) bir sığınak yoktur!.

12-) İla Rabbike yevmeizinil müstekarr;
O gün (her birimin kendi) istikrar yeri (varıp kalacağı yeri, sığınağı, mercii) Rabinedir!.

13-) Yunebbeul’İnsanu yevmeizin Bima kaddeme ve ahhar;
O gün insan’a, takdim ettiği (önceden gönderdiği, yaptığı) ve te’hir ettiği (sonraya bıraktığı, yapmadığı) şeyler (B sırrınca) haber verilir.

14-) belil’İnsanu ‘alâ nefsihi basıyretun;
Bilakis (gerçek şu) insan, kendi nefsi üzerine bir basiyret (tam delil, şahit)’tir!.

15-) Ve lev elka me’aziyreh;
Mazeretlerini ilka etse (ortaya koysa) bile.

16-) La tuharrik Bihi lisaneke lita’cele Bih;
Onu (vahyi, OKUnanı) acele (elde etmek, çabuklaştırmak) için Onunla (B sırrınca) dilini (bilincini, nefsini yoğunlaştırıp) hareket ettirme (vahyi kapatırsın).

17-) İnne’aleyna cem’ahu ve Kur’âneh;
Muhakkak ki Onu cem’etmek ve Onun Kur’anı (OKUması) bizim üzerimizedir.

18-) Feiza kare’nahu fettebı’ Kur’âneh;
O’nu OKUduğumuzda, Onun Kur’anı’na (OKUmasına) tabi ol!.

19-) Sümme inne ‘aleyna beyaneh;
Sonra, muhakkak ki O’nun beyanı (mananın kelimeler ile açığa çıkarılması) da bizim üzerimizedir.

20-) Kella bel tuhıbbunel’acilete;
Hayır!… Bilakis siz acile’yi (acele-hemen-peşin olanı, dünyayı) seversiniz;

21-) Ve tezerunel’ahırete;
Ahiret’i bırakırsınız!.

22-) Vucuhun yevmeizin nadıretun;
O gün (bazı) yüzler (vardır ki) ışıl ışıl parlar.

23-) İla Rabbiha nazıreh;
Rablerine nazır (bakıcı) dırlar.

24-) Ve vucuhun yevmeizin basiretun;
 Ve o gün nice yüzler de (vardır ki) asıktır.

25-) Tezunnu en yuf’ale Biha fakıreh;
 (O asık yüzlüler) kendilerine (B gerçeğince) fakıra (bel-omurga kemiklerini ayıran büyük musibet, bela; burunlarından yakalanmış tutsaklık vebali) yapılacağını zanneder (yakinen bilir, hisseder).

26-) Kella iza beleğatitterakıye;
Hayır (iş sandıkları gibi değil) !… (Can) köprücük kemiklerine ulaştığında;

27-) Ve kıyle men rakın;
“Kimdir rükye yapacak (şifa için okuyup-üfleyecek/tedavi edecek var mı) ?/ (veya) ruhunu alıp Sema’ya yükselecek kimdir (Rahmet melekleri mi, azab melekleri mi) ?” denilir.

28-) Ve zanne ennehulfirak;
Ve (artık) zannetmiştir (iyiden iyiye bilmiştir) ki o fırak (o ma’lum ayrılık?)’tır.

29-) Velteffetissaku Bissak;
Ve bacak (Bi-) bacağa dolaşmıştır.

30-) İla Rabbike yevmeizinilmesak;
O gün mesak (sevk, sevk yeri) Rabbine’dir.

31-) Fela saddeka ve la salla;
(O; ebu cehl) ne (Hakk’ı, Rasûlullah’ı) tasdik etti ne salat kıldı (Rabbine teveccüh etti, müslim oldu).

32-) Ve lâkin kezzebe ve tevella;
Fakat yalanladı ve yüz çevirdi.

33-) Sümme zehebe ila ehlihi yetemetta;
Sonra da (aldırış etmemekten, kibirden) gerine gerine ehline gitti.

34-) Evla leke feevla;
 (Bu tehdid, azab) evladır sana (ey ebu cehl), evladır sana!.

35-) Sümme evla leke feevla;
Sonra evladır sana, evladır sana (ey ebu cehl; Rasûlullah’a düşman olan) !.

36-) Eyahsebul’İnsanu en yutreke süda;
İnsan, (çobansız develer gibi) başıboş olarak (salınıp) bırakılacağını mı sanır?.

37-) Elem yekü nutfeten min meniyyin yümna;
 (O), dökülen meniden bir nutfe (sperm) değilmiydi?.

38-) Sümme kâne ‘alekaten fehaleka fesevva;
Sonra bir alaka (donmuş kan, genetik yapı, embriyo) oldu da (Allah onu insan sûretinde) yarattı (izhar ve inşa etti), tesviye etti (düzenledi, eşitledi; nefh-i ruha hazırlayıp nail etti).

39-) Fece’ale minhüzzevceynizzekere vel’ünsa;
Ondan iki eşi/sınıfı, (yani) erkek ve dişiyi oluşturdu.

40-) Eleyse zâlike BiKadirin ‘alâ en yuhyiyel mevta;
İşte o (bunları yapan Allah sistemi ve düzeni), ölüleri diriltmeye (B sırrınca) Kaadir değil midir (niye kıyamet gününden, ba’s’dan; manevi-hakiki dirilişten gafilsiniz?… Sûrenin başındaki ayetler ve devamı?) ?.