Bilinç beynin ne kadarının farkında?

Beynimizin, bilemeyeceğimiz kadar sayısız özelliklerinin ne kadarının farkında olduğumuzu düşünmeyiz bile.

Şu an kendinizi nasıl bir kişi olarak hissediyor, hangi özelliklerinizi algılıyorsanız, “ben” dediğiniz zaman da, o karakteristik özelliklere sahip varlığınıza işaret ediyorsunuz. Ve her “ben” dediğinizde, yahut kendinizi düşündüğünüzde, belirli özelliklerini hissettiğiniz bir kişiliğin farkında olarak kendinizi tanımlıyorsunuz.

Oysa, yaşamın her bir anında, kendimiz olarak tanımladığımız ve bilincinde olabildiğimiz yapı hiç bir zaman birbirinin aynı değil. Kendinizi her tanımladığınızda, farkına varıp işaret ettiğiniz özellikler ve sahip olduğunuzu düşündüğünüz kuvveler, beyninizden, sadece o anda içinde bulunduğunuz koşullarda açığa çıkan bir “bilinç”. Algılayabildiğiniz, değerlendirebildiğiniz kadar. O bilince “ben” diyorsunuz. Belki şu an, okumanın verdiği hazla kendinizi sakin ve düşünen yönünüzle hissediyorsunuz. Ancak, örneğin bir muharebede çarpışırken veya felaketle karşılaştığınızda tehlikeden kurtulmaya çalışırken, yahut farklı bir doğa ortamında dinlenirken, sevdiğiniz biriylle dolaşırken, ya da farklı bir sosyal çevre, topluluk içerisinde yaşamak zorunda iken, beyninizden hangi özelliklerin açığa çıkacağı konusunda hiçbir fikriniz yoktur; ve o zaman nasıl bir bilinçte olacağınızı, nelerin farkında olacağınızı ve ne tür özellikler hissedip yaşayacağınızı bilemiyorsunuz! Kısacası, nasıl bir bilincin beyninizden açığa çıkacağını ve “ben” diye ne tür bir yapıyı tanımlıyor olacağınızın farkında değilsiniz.
Her bir ortamda ve koşulda, kendimiz olarak hissettiğimiz ve tanımladığımız, “bilincinde olduğumuz” yapı, beynimizdeki özelliklerin sadece bir kısmı ve son derece az bir kısmıdır. Değişik koşullar ve ortamlarda bulunmadan, değişik olaylarla karşılaşmadan, nasıl biri olduğunuzu, yani nasıl bir bilinçte olacağınızı çoğu kez bilemezsiniz bile. İşte bu sebeple de, birçok kimsenin çoğu kez taraftarı olduğuna inandığı, savunduğu bir düşüncenin veya ideolojinin yahut daha başka bir şeyin, koşullara bağımlı olarak değiştiğini ve hatta farklı koşullarda, önceden kendinde olduğunu varsaydığı, bahsettiği özelliklerden eser bile kalmadığını gözlemleriz çevremizde.

Çünkü bilinç, her bir ortamda ve anda, beyindeki özelliklerinin sadece az bir kısmının farkındalığıdır. Bir başka ifadeyle, kişisel bilinç, beyindeki potansiyelin veya beyinde mevcut açığa çıkabilecek özelliklerin sadece çok az, anlık bir algılanmasıdır.

Dolayısıyla, gerçekte her an beyninizdeki farklı özelliklerin ve ortaya çıkan farklı kuvvelerin bileşiminin farkında olabiliyorsunuz ve “ben” diye tanımladığınız özellikler bileşimi her an yeni bir hal alıyor, değişiyor. Beyinden açığa çıkan özelliklerin farkında olan bilinci “ben” diye tanımlıyorsunuz.

Her ne olursa olsun, bilincimizin farkında olabildiği özellikler, beynimizdeki özelliklerin çok az bir kısmının anlık açığa çıkışıyladır.

Bu kadarını dahi bilmenin, öğrendiğimiz birçok şeyi kavrayabilmeye ve düşünmeye kapı açacağına inanıyorum. Bakalım bunlar neler olabilir?..